Kan ik Aikido beoefenen als ik een bril of lenzen draag?
Je staat op de mat, je voelt de energie stromen, en dan die ene gedachte: hoe zit het met mijn bril? Of je nu net begint met aikido of al jaren beoefent, een bril of lenzen kunnen een flinke drempel lijken. Maak je geen zorgen.
Je hoeft niet te kiezen tussen scherp zien of veilig trainen. Dit is een vraag die we bijna wekelijks krijgen van nieuwe leden in onze dojo’s, van Amsterdam tot Eindhoven.
Het antwoord is simpel: ja, het kan. En met een paar slimme aanpassingen wordt het zelfs heel comfortabel.
Denk aan de basisprincipes van aikido: je gebruikt de beweging en energie van je partner. Je draait, buigt en ontwijkt. Een bril die continu verschuift of pijn doet, haalt je uit je focus.
Een contactlens die uitdroogt tijdens een intensieve les, kan je training verpesten.
Het gaat dus niet alleen om zien, maar om hoe je je voelt op de mat. Comfort en veiligheid gaan hand in hand. Laten we de opties bekijken, zodat jij met een gerust hart de dojo in stapt.
Brillen op de mat: hoe werkt dat in godsnaam?
Een bril opzetten tijdens een vechtsportles klinkt als een recept voor een ramp.
Je bent bang dat hij breekt, dat hij van je gezicht vliegt bij een worp, of dat de neusbrug pijnlijk op je neus drukt. Toch is het voor veel aikidoka’s de meest voor de hand liggende keuze. De truc zit hem in de juiste bril en de juiste manier van trainen.
Stel je voor: je draait je heupen voor een irimi-nage (schouderworp). Een standaard montuur kan dan schuiven of afzakken.
Daarom kiezen veel beoefenaars voor een sportbril. Deze brillen hebben speciale pootjes die achter de oren klemmen en een neusbrug die niet gemakkelijk wegglijdt door zweet.
Merken als Oakley of Nike maken sportieve monturen, maar voor aikido hoef je niet meteen de duurste te kopen. Een simpel, lichtgewicht montuur van titanium of flexibel metaal werkt al wonderen. Prijzen voor een dergelijk montuur zonder glazen liggen tussen de €80 en €150. Het is ook slim om te kiezen voor glazen die niet direct op je wimpers drukken.
Een wat kleiner montuur of een model zonder rand (een zogenaamd 'drill-less' montuur) geeft meer bewegingsvrijheid. Vergeet niet om je glazen te laten voorzien van een kraswerende coating.
Op de mat liggen, rollen en vallen betekent dat je bril af en toe de grond raakt. Een stevige coating voorkomt krassen die je zicht belemmeren. En ja, een stevige brillenkoord is je beste vriend.
Niet die saaie variant, maar een elastisch koord dat je achter je hoofd draagt.
Zo blijft je bril zitten, zelfs bij een snelle tenkan (draai).
Contactlenzen: vrijheid of een droge oog hel?
Contactlenzen lijken de ideale oplossing. Geen montuur dat in de weg zit, geen pootjes die achter je oren drukken.
Je hebt vrij zicht in alle richtingen, wat essentieel is bij het volgen van de bewegingen van je uke (partner). Maar lenzen hebben hun eigen uitdagingen, vooral in een dojo.
De lucht in een sportschool of dojo kan droog zijn, vooral als er verwarming aan staat. Tijdens een intensieve training knipper je minder vaak, wat leidt tot droge ogen. Een lens kan dan gaan schuiven of zelfs uit je oog springen bij een plotselinge beweging. Er zijn echter lenzen die speciaal ontwikkeld zijn voor sporters.
Daglenzen zijn ideaal: je doet ze in voor de les en gooit ze na afloop direct weg.
Zo heb je geen last van opgebouwd vuil of eiwitafzettingen die je zicht vertroebelen. Er zijn ook lenzen met een hoger zuurstofdoorlaatbaar vermogen, wat het comfort verhoogt. Merken als Acuvue Oasys of Dailies Total1 zijn populair onder sporters.
De prijs voor daglenzen ligt ongeveer tussen €20 en €40 per maand, afhankelijk van het merk en de sterkte. Als je last hebt van gevoelige ogen, overweeg dan een lenzenvloeistof die speciaal is ontwikkeld voor sporters.
Sommige vloeistoffen hebben een extra vochtinbrengende formule. Een handige tip: neem een kleine fles lenzenvloeistof mee in je sporttas voor het geval je tussendoor moet bijwerken.
Veiligheid boven alles: wat zegt de sensei?
Elke dojo heeft zijn eigen regels, en die zijn er niet voor niets.
Veel aikidoscholen in Nederland hebben een protocol voor brillen en lenzen. Vraag dit altijd na bij je instructeur. Sommige dojo’s staan brillen toe, maar eisen dat je een sportbril draagt. Andere scholen raden lenzen aan of geven de voorkeur aan brillen met een stevig, flexibel montuur.
In de basis van aikido is er geen techniek waarbij een bril direct een gevaar vormt, mits deze goed vastzit. Echter, bij randori (meerdere tegenstanders) of intensieve jiu-waza (vrij trainen) kan een bril sneller beschadigen.
Een goede sensei zal je altijd adviseren over de beste optie voor jouw situatie.
Soms is het zelfs een goed idee om tijdens het vallen de bril even af te zetten en op een veilige plek naast de mat te leggen, maar dat is niet praktisch als je hem constant nodig hebt. Overweeg ook een beschermhoes voor je bril. Deze kun je in je sporttas meenemen en er zijn zelfs kleine, opvouwbare hoesjes die je in je broekzak kunt stoppen. Ben je zwanger? Lees dan ook onze tips over vechtsport tijdens de zwangerschap.
Ze kosten tussen de €10 en €20. Als je bril tijdens de les breekt, is het fijn om een back-up te hebben. Heb je vragen over kledingvoorschriften tijdens de training? Dat is heel begrijpelijk.
Sommige aikidoka’s hebben een oude, reservebril liggen die ze speciaal voor de training gebruiken. Zo riskeer je je dure montuur niet.
Praktische tips voor elke training
Hier zijn een paar concrete stappen die je direct kunt toepassen: Een laatste tip: oefen eerst een paar basisbewegingen thuis met je bril of lenzen.
- Kies het juiste materiaal: Ga voor een lichtgewicht montuur van titanium of flexibel plastic. Vermijd zware metalen monturen die snel afzakken.
- Gebruik een brillenkoord: Meet je hoofdomtrek en koop een elastisch koord dat goed aansluit. Dit voorkomt dat je bril tijdens een worp van je gezicht vliegt.
- Overweeg daglenzen: Ze zijn hygiënisch en perfect voor sporters. Probeer een proefpakket van verschillende merken om te zien wat voor jou werkt.
- Beschermd je ogen: Draag je lenzen? Gebruik dan een vochtinbrengende oogdruppel voorafgaand aan de les. Voor brillen: kies voor kraswerende glazen.
- Check de dojo-regels: Vraag je instructeur naar het beleid. Sommige scholen hebben speciale afspraken over brillen tijdens examens of wedstrijden.
Voel hoe je bril zit bij een buiging of een draai. Zo went het sneller en voel je je zelfverzekerder op de mat. Onthoud dat aikido gaat over harmonie en balans. Met de juiste voorbereiding is een bril of lenzen geen obstakel, maar een verlengstuk van jezelf.
Uiteindelijk draait het allemaal om comfort en vertrouwen. Of je nu kiest voor een sportbril van €100 of daglenzen van €30 per maand, het gaat erom dat jij je op je gemak voelt.
Probeer verschillende opties uit en luister naar je lichaam. Trainen met een chronische aandoening vraagt om open communicatie met je Sensei. Met de juiste uitrusting kun je je volledig richten op wat echt telt: de techniek, de beweging en de verbinding met je partner. Veel trainingsplezier!