Wat kost een Dan-examen bij de nationale bond?
Transparantie: Dit artikel bevat affiliate links. Als je via onze link een product koopt, ontvangen wij een kleine commissie. Dit kost jou niets extra en helpt ons om deze site te onderhouden.
Sta je op het punt om je eerste Dan-examen in Aikido te doen?
Eerlijk is eerlijk: naast al die uren zwoegen op de tatami, is er nog iets waar je rekening mee moet houden: de kosten. Het is niet alleen het examengeld, maar een heleboel kleine en grote bedragen die je onderweg naar je zwarte band (of hoger) tegenkomt. In dit artikel neem ik je stap voor stap mee in de totale prijs die je betaalt aan de nationale bond en andere instanties. Zo kom je nooit voor verrassingen te staan, zoals wat het kost om je graad internationaal te registreren.
## Inschrijfgeld voor het Dan-examen Elk examen begint met het inschrijfgeld. Dit is het bedrag dat je rechtstreeks betaalt om überhaupt te mogen examen doen. De tarieven verschillen per graad, waarbij Shodan (je eerste Dan) vaak net iets goedkoper is dan de hogere graden. Voor Shodan mag je rekenen op een bedrag rond de €60 tot €75. Dit is een eenmalige kostenpost voor het examen zelf. Als je slaagt, mag je jezelf ‘Dan-drager’ noemen. Voor Nidan (tweede Dan) en hoger loopt het bedrag vaak iets op. Je mag dan rekenen op ongeveer €70 tot €85. De reden? Een hoger examen duurt vaak langer en er zijn meer examinatoren nodig. Deze bedragen kunnen per bond licht verschillen, dus houd de website van jouw bond in de gaten. Vergeet niet dat dit alleen het recht is om examen te doen. De kosten voor de voorbereiding en materiaal komen hier nog bovenop. ## Kosten voor de registratie bij de bond Naast het examengeld ben je verplicht lid van een nationale bond. Dit is niet alleen voor het examen, maar zorgt ook dat je verzekerd bent en je graad officieel geregistreerd wordt. De kosten hiervoor zijn verdeeld in eenmalige en jaarlijkse bedragen. Bij de meeste bonden betaal je eenmalige registratiekosten. Dit bedrag ligt vaak rond de €25 tot €35. Dit is nodig om je graad voor het eerst in het systeem te zetten. Daarna betaal je elk jaar contributie. Voor een volwassen lidmaatschap bij de grootste bonden (zoals JBN of Aikido Nederland) ligt dit bedrag tussen de €45 en €60 per jaar. Soms zit hier een apart tarief voor examenkandidaten bij, maar meestal is het hetzelfde als een normaal lidmaatschap. Deze kosten zijn verplicht. Zonder lidmaatschap kun je geen examen doen en wordt je graad niet erkend. Tel dus elk jaar de contributie op bij je totale kostenplaatje. Voor een Shodan-traject van drie jaar ben je zo al snel €135 tot €180 kwijt aan contributie alleen. ## Eventuele kosten voor voorbereidende stages Veel bonden vereisen dat je voor je Dan-examen een of meerdere officiële stages hebt gevolgd. Deze stages, vaak ‘bondstages’ genoemd, zijn bedoeld om je extra voor te bereiden en kennis te laten maken met andere leraren en stijlen. Een dagstage kost gemiddeld tussen de €25 en €40. Als er twee stages verplicht zijn, ben je dus zo €50 tot €80 extra kwijt. Naast de kosten voor de stage zelf, komen er ook reiskosten bij. Afhankelijk van waar de stage wordt georganiseerd en hoe ver je moet reizen, kan dit flink oplopen. Denk aan brandstof (€0,20 per km) of een treinticket (€10-€20 enkeltje). Sommige scholen verplichten je om stage te lopen bij hun eigen organisatie, anderen geven je de vrijheid. Plan je reis slim: deel een auto met mede-kandidaten of kies voor een stage dicht bij huis. Dit scheelt aanzienlijk in de totale kosten voor je examen. ## Vergelijking tussen verschillende bonden Niet elke Aikido-school is aangesloten bij dezelfde bond. De twee grootste zijn de Judo Bond Nederland (JBN) en Aikido Nederland. Daarnaast zijn er kleinere, onafhankelijke bonden. De kosten kunnen per bond behoorlijk uiteenlopen. Bij de JBN (JBN aikido) liggen de tarieven over het algemeen in het midden. De contributie is redelijk standaard en examengelden zijn transparent. Aikido Nederland heeft vaak iets hogere tarieven, maar organiseert ook meer landelijke evenementen en stages. Onafhankelijke bonden kunnen goedkoper zijn, maar hebben soms minder aanbod in stages of erkenning in het buitenland. Het is verstandig om je vooraf te verdiepen in de specifieke eisen en kosten van jouw bond. Vraag je leraar welke bond hij hanteert en vraag een prijslijst op. Zo weet je precies waar je aan toe bent en kun je eventueel overstappen naar een bond die beter bij je budget past. ## Bijkomende kosten voor materiaal Een examen draait niet alleen om techniek, je moet er ook het juiste materiaal bij hebben. De meest in het oog springende kosten zijn de zwarte band (Obi) en, voor de hogere graden, de hakama. Voor Shodan moet je een zwarte band aanschaffen. Een goede kwaliteit band (zoals van Mizuno of Isami) kost tussen de €15 en €25. Ga voor een stevige band die lang meegaat, want je zult er nog veel mee trainen. Vanaf Nidan of Sandan verwachten veel bonden dat je een hakama draagt. Een degelijke hakama, gemaakt van stevig katoen, kost al snel tussen de €80 en €120. Sommige leraren adviseren een bepaald merk, dus overleg even voor je koopt. Naast deze grote aanschaffen zijn er de kleine dingen: witte pakken slijten, sokken gaan stuk en een handdoek is geen overbodige luxe. Reken op een budget van €20 tot €40 per jaar voor kleine vervangingen. Kwaliteit gaat langer mee, dus investeer in een goed pak en band, dat scheelt op de lange termijn.Tip: Vraag rond op de dojo of iemand nog een hakama over heeft. Veel Aikidoka’s hebben spullen liggen die ze niet meer gebruiken.## Totale kostenoverzicht en bespaartips Laten we alles even op een rijtje zetten. We gaan uit van een Shodan-traject van ongeveer drie jaar. Budget scenario (goedkoopste optie):
- Inschrijfgeld Shodan: €60
- Registratie (eenmalig): €25
- Contributie (3 jaar): €135 (€45 per jaar)
- Stage & reiskosten: €50 (één stage dichtbij)
- Materiaal (band): €15
- Totaal: €285
- Inschrijfgeld Shodan: €75
- Registratie (eenmalig): €35
- Contributie (3 jaar): €180 (€60 per jaar)
- Stage & reiskosten: €150 (meerdere stages verder weg)
- Materiaal (band + extra’s): €40
- Totaal: €480